Құқықтық мемлекет тұжырымдамасы қазіргі конституциялық жүйенің негізгі негізін құрайды. Конституция жобасы заң үстемдігі, билікті шектеу және азаматтардың құқықтарын қорғау қағидаттарын өзегіне ала отырып, мемлекеттің қызметін құқықтық тәртіппен байланыстыруды мақсат етеді. Бұл қағидаттар мемлекет пен азамат арасындағы қатынастарды жүйелі түрде реттейтін негізгі институционалдық тетіктер ретінде қарастырылады.
Бірінші принцип – заң үстемдігі. Бұл мемлекет органдары мен лауазымды тұлғалардың өз әрекеттерін заң аясында жүзеге асыруын талап етеді. Заң үстемдігі тек нормативтік актілерді сақтау емес, сонымен қатар құқықтық шешімдер қабылдаудағы теңдік пен әділдікті қамтамасыз етуді де қамтиды. Азаматтар үшін бұл принцип құқықтарының қорғалуының сенімді кепілі болып табылады.
Екінші принцип – биліктің шектелуі. Конституция жобасында билік тек заңда белгіленген аясында әрекет етуі тиіс екені нақты айқындалады. Атқарушы, заң шығарушы және сот биліктері арасындағы конституциялық баланс құқық үстемдігін нығайтып, биліктің бір жақты шоғырлануына жол бермейді. Биліктің заң аясында шектелуі азаматтар мен мемлекеттің қарым-қатынасын реттейтін негізгі кепіл болып саналады.
Үшінші принцип – азаматтардың құқықтарын қорғау. Конституциялық кепілдіктер биліктің әрекеттерінен туындайтын ықтимал тәуекелдерден қорғауға бағытталған. Азаматтар нормативтік актілерге дау айту, шағымдану және сот арқылы өз құқықтарын қорғау мүмкіндігіне ие болады. Бұл құқықтық қорғау жүйесі билік пен азамат арасындағы қайшылықтарды құқықтық арнаға бағыттайды.
Құқықтық мемлекеттің принциптері рәсімдер мен институттар арқылы іске асырылады. Рәсімдерге сүйенген құқықтық модель биліктің болжамдылығын қамтамасыз етіп, құқық қолданудағы өзбеттілікті азайтады. Конституциялық бақылау, сот тәуелсіздігі және азаматтардың құқықтық субъектілігі құқықтық мемлекеттің тұрақтылығын қамтамасыз ететін негізгі құралдар болып табылады.
Қорытындылай келе, Конституция жобасындағы құқықтық мемлекеттің принциптері мемлекеттің институттық тұрақтылығын, азаматтардың құқықтық қорғалуын және заң үстемдігін нығайтуға бағытталған. Бұл принциптер қазіргі заманауи қоғамдағы құқықтық тәртіптің сенімді негізін қалыптастырады және мемлекеттік басқару жүйесін құқыққа бағындырады.
