Конституция жобасының тұжырымдамалық негізі адамды, оның өмірін, құқықтары мен бостандықтарын мемлекеттің ең жоғары құндылығы ретінде танудан басталады. Бұл қағидат демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекеттің мазмұнын айқындап қана қоймай, бүкіл конституциялық жүйенің ішкі логикасын қалыптастырады. Адамға бағдарлану осы құжатта абстрактілі ұстаным емес, нақты құқықтық бағдар ретінде көрініс табады.
Аталған норма мемлекеттің билік жүргізу философиясын өзгертеді. Мемлекеттік институттар енді өзін-өзі сақтау үшін емес, азаматтың қадір-қасиеті мен құқықтарын қорғау үшін қызмет етуі тиіс. Бұл тәсіл құқықтардың жариялануымен шектелмей, оларды қамтамасыз ететін рәсімдер мен бақылау тетіктерін енгізуді талап етеді. Конституция жобасы дәл осы талапқа жауап беруге ұмтылады.
Сонымен бірге құжатта мемлекеттіліктің өзгермейтін негіздері айқын бекітіледі. Егемендік, аумақтық тұтастық, басқару нысаны және негізгі конституциялық қағидаттар саяси жағдайға тәуелсіз тұрақты құндылықтар ретінде қарастырылады. Бұл нормалар мемлекеттің институционалдық беріктігін және құқықтық сабақтастығын қамтамасыз етуге бағытталған.
Президенттік биліктің бір жеті жылдық мерзіммен шектелуі де конституциялық тепе-теңдікті сақтауға бағытталған шешім ретінде көрінеді. Мұндай мандат биліктің уақытша сипатын айқындап, оның жеке тұлғаға емес, құқықтық институттарға тәуелді екенін көрсетеді. Бұл өз кезегінде биліктің шектелуі мен жауапкершілігін күшейтеді.
Конституциялық реформаның маңызды элементтерінің бірі – Конституциялық сот институтының рөлін арттыру. Азаматтарға нормативтік құқықтық актілерге тікелей шағымдану құқығының берілуі құқық қорғау механизмдерін едәуір кеңейтеді. Осы арқылы мемлекет пен азамат арасындағы даулар саяси пікірталастан құқықтық талдау алаңына ауысады.
Конституциялық бақылаудың күшеюі заңның үстемдігін нақты мазмұнмен толықтырады. Азамат енді билік шешімдерінің заңдылығын тек қабылдауға міндетті субъект емес, оларды бағалап, даулауға құқылы тарапқа айналады. Бұл құқықтық мемлекеттің басты белгілерінің бірі.
Қорытындысында, Конституция жобасы адам құқықтарын жүйенің орталығына қоя отырып, билікті құқық арқылы шектеуге бағытталған жаңа институционалдық модель ұсынады. Бұл модельдің тиімділігі құқық қолдану тәжірибесіне, соттардың тәуелсіздігіне және қоғамның құқықтық мәдениетіне тікелей байланысты. Сондықтан конституциялық өзгерістердің мәні тек мәтінде емес, оны іске асырудағы қоғамдық жауапкершілікте жатыр.
