Конституцияға өзгеріс енгізу – мемлекеттің құқықтық негізіне ғана емес, қоғамдық келісімге, саяси тұрақтылыққа және азаматтардың билікке деген сеніміне тікелей әсер ететін аса маңызды процесс. Сондықтан мұндай шешімдерді жабық форматта немесе шектеулі ортада талқылау дұрыс емес. Конституциялық реформа кең қоғамдық қолдауға, ашық пікір алмасуға және түсінікті шешім қабылдау тетіктеріне сүйенуі тиіс.
Осы қағидаттарды басшылыққа ала отырып, Конституциялық комиссия қызметі бастапқы кезеңнен бастап барынша ашық әрі жария форматта ұйымдастырылды.
Конституциялық комиссия жұмысының ашықтығын арттыру үшін бірқатар нақты шара қабылданды. Ең алдымен, комиссия отырыстары ресми сайтта және Конституциялық соттың әлеуметтік желідегі парақшаларында тікелей эфирде көрсетілді. Бұл кез келген азаматқа талқылау барысын нақты уақыт режимінде бақылауға мүмкіндік берді.
Тікелей эфир форматы азаматтарға қабылданатын шешімдердің қалай пайда болатынын, ұсынылған нормалардың қандай логикаға сүйенетінін және түрлі көзқарастардың қалай ескерілетінін көруге жол ашты. Осы арқылы қоғам реформаның мазмұнына сырттай емес, тікелей куә болды.
Комиссия қызметі туралы ақпаратты жедел әрі жүйелі түрде жеткізу мақсатында «Конституциялық реформа 2026» атты арнайы Telegram-арна іске қосылды. Бұл арна реформаның ақпараттық хабына айналып, отырыстардың қорытындылары, негізгі ұсыныстар мен ресми түсіндірмелерді тұрақты түрде жариялап отырды.
Цифрлық платформаларды пайдалану ақпараттың бұрмалану қаупін азайтып, қоғамға ресми дереккөзден нақты әрі толық мәлімет алуға мүмкіндік берді. Бұл, өз кезегінде, реформаның ашықтығын арттырып, қоғамдық сенімді нығайтты.
Конституциялық комиссия мүшелерінің көпшілігі әлеуметтік желілерде белсенділік танытып, өз пікірлері мен ұстанымдарын ашық білдірді. Олар тікелей эфирлерге қатысып, бұқаралық ақпарат құралдарына сұхбат беріп, ұсынылып отырған өзгерістердің мәнін кеңінен түсіндірді.
Бұл тәсіл азаматтар мен сарапшылар арасындағы диалогты күшейтіп, қоғамда туындаған сұрақтарға жедел жауап беруге мүмкіндік берді. Нәтижесінде Конституциялық реформа тек құқықтық процесс емес, қоғамдық пікір алаңына айналды.
Комиссия отырыстарының тікелей эфирде көрсетілуі тек техникалық шешім ретінде ғана қарастырылмауы тиіс. Бұл – биліктің ашық диалогқа дайын екенінің және қоғаммен тең дәрежеде сөйлесуге ұмтылатынының нақты көрінісі.
Тікелей эфир арқылы қабылданған шешімдердің негіздемесі айқындалып, ұсынылған нормалардың заңдық және саяси логикасы жұртшылыққа түсінікті болды. Мұндай формат қоғам тарапынан сенімнің артуына ықпал етті.
Мемлекет жариялаған «Естуші мемлекет» қағидаты мен институционалдық жауапкершілік Конституциялық комиссия қызметінде нақты көрініс тапты. Комиссияның ашық жұмысы осы саяси бағыттың заңды жалғасына айналды.
Отырыстардың жария түрде өтуі алыпқашпа әңгімелер мен негізсіз болжамдардың алдын алды, азаматтарға ұсынылып отырған өзгерістердің мәнін терең түсінуге жол ашты. Ең бастысы, бұл қабылданған шешімдердің заңдылығын және қоғамдық легитимділігін арттырды.
Ашық форматта өткен Конституциялық реформа қоғам мен мемлекет арасындағы сенімді нығайтудың маңызды құралына айналды. Азаматтардың реформа барысын бақылауға, түсінуге және пікір қалыптастыруға мүмкіндігі болды.
Бұл тәжірибе болашақта да ірі саяси және құқықтық өзгерістерді жүзеге асыруда ашықтық пен диалогтың шешуші рөл атқаратынын көрсетті. Конституциялық комиссия қызметі мемлекеттік басқарудың жаңа мәдениетін қалыптастыруға үлес қосты.
Конституциялық комиссия жұмысының ашық әрі жария форматта өтуі Қазақстандағы саяси реформалардың жаңа сапалық деңгейге көтерілгенін айқындайды. Бұл тәжірибе Конституцияға енгізілген өзгерістердің тек құқықтық тұрғыдан ғана емес, қоғамдық сенім мен келісім негізінде қабылданғанын дәлелдеді.
Ашық диалог, цифрлық коммуникация және қоғаммен тұрақты байланыс – Конституциялық реформаның басты тіректері болды. Бұл тәсіл Негізгі заңды жаңарту үдерісін барынша заңды, түсінікті және қоғам үшін қабылданатын деңгейге көтерді.
